Trochę historii…

Historia kawy w Panamie to przede wszystkim historia najsłynniejszej z nich – Geishy. To właśnie tutaj została ona odkryta dla świata. Dopiero w latach pięćdziesiątych XX w. drzewka tej odmiany zostały przewiezione z Afryki przez Atlantyk. Następnie, w roku 1963 z Kostaryki trafiły do Panamy. Na początku krzewy próbowano hodować na zboczach gór, jednak wysokości źle wpływały na jakość ziaren. Przełom nastąpił w 2004 roku, kiedy to jeden z plantatorów panamskich postanowił wyizolować ziarna Geishy i wystawić je w konkursie jako samodzielną odmianę. Od tej pory jej kariera była błyskawiczna. Jak można się domyślać – kawa La Esmeralda (bo tak nazywała się plantacja) wygrała zawody i szybko zdobyła światowe uznanie.

Uprawy i ich jakość

W Panamie uprawia się wiele odmian kawowca, tj.: bourbon, camorra, catuai, wspomniana wyżej geisha, mocha, pacamara i remon typica. Uprawy skupiają się wokół pasm górskich usytuowanych na zachodzie w tzw. Dolinie Księżyca. Sprzyjające warunki klimatyczne (nasłonecznione stoki, krystalicznie czyste powietrze, naturalna doskonała wentylacja plantacji), glebowe (podłoże wulkaniczne) oraz położenie w stosunku do poziomu morza dają ziarnom pożądaną jakość.

W Panamie priorytetem plantatorów jest czysta, organiczna hodowla – o jakość zbiorów dbają sami rolnicy, wyznaczając wysokie standardy. Warto zauważyć, że ich działania nie są regulowane przez rząd i stworzone prawo – tak więc sami hodowcy wyznaczają poziom jakości a jest on stale wysoki.

Plantacje użyźniane są w sposób naturalny poprzez wytwarzany przez rosnące tam rośliny strączkowe azot. Plantatorzy dbają również o odpowiednie zacienienie upraw. Zbiory odbywają się wyłącznie ręcznie, następnie poddawane są obróbce mokrej, powalającej na wzmocnienie wyjątkowości oryginalnego smaku.

Panamczycy stawiają na jakość a nie na ilość, co ma zdecydowanie pozytywny wpływ na końcową jakość produktu.

Odmiany kaw panamskich

Hodowcy kawy w Panamie podnoszą poprzeczkę wysoko. Organizowany ranking The Best of Panama, skupia jedynie najlepsze z ziaren plantatorów, ocenianych później przez niezależnych ekspertów.

Kawy z tego kraju można ogólnie scharakteryzować jako produkt o wyjątkowej słodyczy, aromacie owoców tropikalnych (papai, marakui, mango) i kwiatów np. fiołków jak również kwiatowego nektaru. Ziarno jest wysoko zbalansowane, delikatne, jedwabiste, pełne, bez znamion kwasowości czy goryczy.

Najsłynniejszą i najlepszą z panamskich odmian jest:

Geisha – odmiana Arabiki. Nazwa nie pochodzi wbrew pozorom od nazwy japońskiej damy do towarzystwa a od małej wioski Gesha w Etiopii. Jej krzewy cechuje większa niż przeciętna długość liści, owoce w kształcie są nieco większe od przeciętnych i podłużne. Najlepsza odmiana pochodzi podobno z w/w plantacji La Esmeralda. Produktywność tego typu kawowca jest bardzo niska (zbiory są więc skąpe – co przyczynia się do windowania cen kawy), zaletą jest natomiast odporność drzewek na choroby. Ziarna posiadają wyjątkowy, ceniony na całym świecie profil kawowy: bardzo słodki, bogaty, czysty, o intensywnym aromacie owoców cytrusowych i jagód oraz kwiatów. Ze względu na niewielką ilość produkowanych worków, unikalną jakość i międzynarodową sławę – jest to jedna z najdroższych kaw świata.

Wśród najlepszych kaw świata wymieniane są zwykle trzy: Jamaica Blue Montain, Kopi Luwak oraz Hacienda La Esmeralda Geisha z Panamy. O ile w przypadku dwóch pierwszych kaw zdania są podzielone, tak w przypadku Geishy jej sława wydaje się być w pełni zasłużona. Nad jej jakością rozwodzą się nie tylko konsumenci i kiperzy ale również bariści, którzy wskazują ją jako pewnik wygranej w konkursach kawowych. W Polsce trudno jest zdobyć ten rodzaj ziaren. Czytając opinie dotyczące tej kawy, zazdroszczę, jeżeli komuś uda się tego dokonać :)

Obecnie plantatorzy z innych stron świata zaczynają uprawiać tę odmianę i podobno uzyskują satysfakcjonujące wyniki. Dla przeciętnego konsumenta jest to dobra wiadomość – kawa ta być może stanie się produktem mniej elitarnym i szerzej dostępnym. Czy z równie pozytywnym jakościowo skutkiem co dotychczas? Miejmy nadzieję.